Chat with us, powered by LiveChat
×Drogi U偶ytkowniku, przez dalsze aktywne korzystanie z naszego Serwisu (scrollowanie, zamkni臋cie komunikatu, klikni臋cie na elementy na stronie poza komunikatem) bez zmian ustawie艅 w zakresie prywatno艣ci, wyra偶asz zgod臋 na przechowywanie na urz膮dzeniu, z kt贸rego korzystasz tzw. plik贸w cookies oraz na przetwarzanie Twoich danych osobowych pozostawianych w czasie korzystania przeze Ciebie z serwis贸w internetowych Stowarzyszenia Inwestor贸w Indywidualnych oraz innych parametr贸w zapisywanych w plikach cookies w celach analitycznych, reklamowych oraz funkcjonalnych. Je偶eli nie wyra偶asz zgody na u偶ywanie przez nas cookies powiniene艣 zablokowa膰 ich zapisywanie na swoim urz膮dzeniu zmieniaj膮c ustawienia swojej przegl膮darki lub opu艣ci膰 t臋 stron臋. Aby uzyska膰 wi臋cej informacji na temat plik贸w cookies i przetwarzania danych osobowych, zapoznaj si臋 z nasz膮 polityk膮 prywatno艣ci i zasadami dotycz膮cymi plik贸w cookies.

Czym jest SII?

Inwestorzy Live 馃煝: Jak kupi膰 akcje Apple'a, Google'a i Facebooka 馃嚭馃嚫

Zapraszamy na kolejnego Live'a 馃煝. Naszym go艣ciem b臋dzie Bartosz Szyma z USStocks 馃嚭馃嚫. Om贸wimy wsp贸lnie wszystkie aspekty inwestowania w akcje sp贸艂ek dywidendowych (i nie tylko) z USA. Jak wybiera膰 te sp贸艂ki, sk膮d czerpa膰 informacje i co z podatkami?聽+ WASZE PYTANIA NA 呕YWO

馃棑 wtorek, 9 marca 鈴 12:00

Gdzie mo偶na ogl膮da膰 najbli偶szy Live 馃煝?聽

Transkrypcja

Micha艂: Witam serdecznie. Z tej strony Micha艂 Mas艂owski, Stowarzyszenie Inwestor贸w Indywidualnych. Dzisiaj moim go艣ciem jest Bartek Szyma z bloga USStocks.pl. Cze艣膰 Bartek.

Bartosz: Cze艣膰 witam wszystkich. Cze艣膰 Micha艂.

Micha艂: Bardzo mi艂o mi, 偶e mo偶emy Ci臋 go艣ci膰. Tradycyjna odezwa do s艂uchaczy, je艣li mieliby艣cie jakie艣 pytania w trakcie, to uprzejmie prosimy pisa膰 je na czasie, najwygodniej na Youtubie. B臋d臋 motywowa艂 Barta, 偶eby odpowiada艂 na te pytania. Tematem dzisiejszego nagrania s膮 inwestycje na rynkach zagranicznych. Jak si臋 za to zabra膰 - i tam sobie za偶artowa艂em w zapowiedziach - i nie zwariowa膰 przy rozliczeniu podatk贸w.

Bartosz: Zwariowa膰 to tylko z rado艣ci, bo jak masz tak du偶o podatku do zap艂acenia, to znaczy, 偶e zarobi艂e艣 niez艂e pieni膮dze.

Micha艂: Oczywi艣cie, ludzie nie lubi膮 p艂aci膰 podatk贸w, a ja z kolei bardzo lubi臋 p艂aci膰 podatki, bo jak p艂ac臋, to znaczy, 偶e co艣 tam zarobi艂em. Tutaj w przypadku tych inwestycji zagranicznych s膮 tam ma艂e szczeg贸艂y, na kt贸re trzeba zwr贸ci膰 uwag臋. O tym b臋dziemy m贸wili. Tymczasem chcia艂bym Ci臋 zapyta膰, jak si臋 zacz臋艂a Twoja przygoda z inwestowaniem na rynkach finansowych?

Bartosz: Musz臋 przyzna膰, 偶e mia艂em du偶e szcz臋艣cie, bo mia艂em dobr膮 lekcj臋 przedsi臋biorczo艣ci u siebie w liceum, wi臋c jeszcze w liceum zacz膮艂em si臋 interesowa膰 iw og贸le inwestowaniem na gie艂dzie. Pierwszy rok studi贸w pog艂臋bi艂 te zainteresowania gie艂dowe, tak偶e od tego czasu uda艂o mi si臋 otwiera膰 rachunki najpierw na r贸偶nych eksperymentach Forexowych, bo by艂o naj艂atwiej dost臋pne u nas w Polsce, aczkolwiek mia艂em te偶 (ns.01:54) My艣l臋, 偶e osoby, kt贸re na rynku s膮 d艂u偶ej, to pami臋taj膮 rozwi膮zanie. Stosowa艂o je wi臋kszo艣膰 dom贸w maklerskich. W ka偶dym razie ta przygoda z gie艂d膮 zacz臋艂a si臋 u mnie od lekcji przedsi臋biorczo艣ci, a jeszcze wcze艣niej - mog臋 powiedzie膰 jako tak膮 ma艂膮 ciekawostk臋 - uwielbia艂em komiksy z Kaczorem Donaldem i tam moim niesamowitym role modelem, czyli tym przyk艂adem by艂 Sknerus McKwacz, kt贸ry zawsze rz膮dzi na gie艂dzie, tak偶e to by艂 m贸j temat.

Micha艂: W og贸le w tej wypowiedzi bardzo g艂adko pomin膮艂e艣 polski rynek kapita艂owy. Przeszed艂e艣 od razu do platform Forexowych.

Bartosz: Ja go zawsze pomijam. Tak naprawd臋 zaczyna艂em na rynku polskim w ko艅c贸wce roku 2007. Mo偶e w pierwszej po艂owie 2008 roku. Szcz臋艣cie nowicjusza mia艂em niesamowite. Nawet to jako tako posz艂o i prowadzi艂em przez d艂u偶szy czas bloga Lazy Share, na kt贸rym omawia艂em swoje r贸偶ne przygody z rynkiem polskim. Natomiast co do zasady wydaje mi si臋, 偶e rynek polski jest trudnym rynkiem. Polska jest specyficznym krajem, jest wspania艂ym krajem, ale specyficznie usytuowanym. Z jednej strony mogliby艣my by膰 takim 03:10 na te rynki wschodnie, a z drugiej strony z t膮 kultur膮 zachodni膮 ci臋偶ko nam idzie. Pami臋tamy wszyscy pora偶ki Orlenu w Mo偶ejkach na Litwie, KGHM - chyba najpierw Congo. By艂a taka przygoda w latach 90, 偶e KGHM o ma艂o si臋 nie przewr贸ci艂. P贸藕niej mieli艣my problemy w Kanadzie i w Chile. W mi臋dzyczasie, z tego co pami臋tam, to Getin Holding Leszka Czarneckiego pr贸bowa艂 do Rosji i Ukrainie. Te wszystkie przygody polskich sp贸艂ek zagranicznych by艂y bardzo trudne. Teraz jak sobie popatrzymy na ten styl inwestowania, kt贸ry ja preferuj臋, czyli podej艣cie dywidendowe, to ono w d艂ugim czasie m贸wi tak, 偶e fajnie jest kupi膰 tani膮 sp贸艂k臋, czyli polski rynek to spe艂nia, ale z drugiej strony trzeba kupi膰 sp贸艂k臋, kt贸ra ma naprawd臋 fajne perspektywy wzrostu, 偶eby nie trzeba by艂o tego co chwil臋 sprzedawa膰 i mieli膰 tym portfelem. Tutaj w艂a艣nie ze wzgl臋du na to, 偶e ten polski rynek jest jaki jest i 偶e bardzo ci臋偶ko naszym polskim podmiotom wychodzi si臋 za granic臋 - oczywi艣cie to si臋 zmienia, 12 lat to by艂o inaczej, teraz jest te偶 inaczej - natomiast jednak sp贸艂ki ameryka艅skie s膮 obecne na ca艂ym 艣wiecie, wi臋c w zasadzie inwestuj膮c w Stanach, masz ekspozycj臋 na wszystko, na co chcesz: na Chiny, na Azj臋, na Ameryk臋 Po艂udniow膮, na Afryk臋, na co sobie za偶yczysz. Na t膮 Afryk臋 tak w miar臋 delikatnie, ale masz ekspozycje na ca艂y 艣wiat. Natomiast inwestuj膮c w Polsce, w艂a艣ciwie masz tylko Polsk臋. Teraz je偶eli jeszcze zarabiasz na etacie w Polsce, odk艂adasz na emerytur臋 w Polsce, to jeste艣 uzale偶niony ca艂kowicie od jednego kraju, od jednego dosy膰 ma艂ego jednak na skal臋 艣wiatowa kraju.

Micha艂: Jaki艣 1% PKB wypracowujemy, prawda?

Bartosz: Dok艂adnie.

Micha艂: Czego brakuje tym polskim sp贸艂kom? Chodzi o ryzyko geograficzne, 偶eby mie膰 te偶 ekspozycje na co艣 艣wiatowego? Za ma艂e s膮 te nasze sp贸艂ki, zbyt nieprzewidywalna dywidenda, ma艂o regularna? Czego im brakuje?

Bartosz: Dywidenda to jest jeden problem. Natomiast uwa偶am, 偶e z drugiej strony problemem jest te偶 to, 偶e te polski sp贸艂ki maj膮 problem z kultur膮 korporacyjn膮. Nam jest troch臋 bli偶ej do wschodu niestety. To si臋 te偶 mienia w niekt贸rych sektorach, ale dalej uwa偶a si臋, 偶e polski rynek nie jest super propracowniczy, prokliencki. Bycie obs艂ugiwanym przez polskie podmioty czasami potrafi cz艂owieka zaskoczy膰 bardzo in minus. Oczywi艣cie nie m贸wi臋, 偶e na Zachodzie jest zawsze idealnie, ale te偶 jest troch臋 inne podej艣cie. Z nasz膮 kultur膮 organizacyjn膮 ci臋偶ko jest nam znale藕膰 tego konsumenta na Zachodzie. Z drugiej strony na Wschodzie, poniewa偶 jeste艣my dosy膰 krewkim narodem i nasi politycy lubi膮 si臋 k艂贸ci膰 ze wszystkimi dooko艂a, to r贸wnie偶 te pr贸by wyj艣cia do kraj贸w wschodnich wychodz膮 ci臋偶ko. Moim zdaniem problem z polskimi sp贸艂kami jest taki, 偶e one maj膮 troch臋 ma艂o miejsca do rozwoju. Mo偶esz si臋 rozwin膮膰 na rynku polskim, mo偶esz by膰 dominuj膮cym podmiotem na rynku polskim, tak jak na przyk艂ad PZU, ale co dalej? Jeste艣 ograniczony naturalnie.

Micha艂: Chocia偶 PZU kupuje regionalnie - przynajmniej co艣 tak kojarz臋.

Bartosz: Kupili troch臋 na Litwie, 艁otwie i Estonii. Nie wiem czy pami臋tasz t膮 histori臋, jak pr贸bowali przejmowa膰 ubezpieczyciela - ju偶 teraz to jest Croatia osiguranje. To by艂 odpowiednik PZU w Chorwacji. Generalnie w tym czasie to by艂 rz膮d Platformy Obywatelskiej, kt贸ry posprzecza艂 si臋 oczywi艣cie z politykami chorwackimi i regulator zablokowa艂 to przej臋cie. Zosta艂o to sprzedane bodaj偶e Austriakom. Ta pr贸ba wyj艣cia PZU i przej臋cie znowu jakiego艣 uregulowanego mocno podmiotu na zagranicznym rynku, spe艂za na niczym przez nasz膮 radosn膮 k艂贸tliwo艣膰. Litwa, 艁otwa, Estonia, z tego co pami臋tam to w przypadku PZU to jest oko艂o 2% przychod贸w, wi臋c to te偶 nie jest jaki艣 bardzo znacz膮cy rozw贸j.

Micha艂: Rozumiem, 偶e Tw贸j g艂贸wny zarzut do polskich sp贸艂ek, patrz膮c w kierunku dywidendowym, jest taki, 偶e to s膮 za ma艂e, a przez to zbyt nieprzewidywalne przedmioty. Jak ja popatrzy艂em na histori臋 dywidend sp贸艂ek ameryka艅skich, a histori臋 dywidend sp贸艂ek polskich, to w Polsce w 2020 roku fani inwestowania dywidendowego mieli ci臋偶ki rok.

Bartosz: Zdecydowanie ci臋偶ki. Tym bardziej, 偶e te najwi臋ksze podmioty, typu PZU czy banki, regulacyjnie by艂o im narzucone to, 偶eby nie wyp艂aca艂y tych dywidend. Ale te偶 popatrzymy na to z tej perspektywy. Bardzo lubi臋 taki przyk艂ad, jakim jest Colgate-Palmolive. Ta sp贸艂ka powsta艂a w 1806 roku, a dywidend臋 wyp艂aca od 1890. Ponad 120 lat. Oni wyp艂acaj膮 d艂u偶ej t膮 dywidend臋 d艂u偶ej, ni偶 my mamy Niepodleg艂o艣膰. To jest niesamowite. To, 偶e si臋 tak kolokwialnie wyra偶臋, ryje beret cz艂owiekowi, jak sobie pomy艣li, 偶e kupi艂e艣 t膮 sp贸艂k臋 i teraz 5-te pokolenie w艂a艣ciwie na niej zarabia.

Micha艂: W艂a艣nie zacz膮艂em liczy膰 ile to ju偶 pokole艅. Cz臋sto powtarzamy, 偶e w Polsce poj臋cie jak dziedziczenie akcji, 偶e mo偶na kupi膰 akcj臋 i dziedziczy si臋 z ojca na syna, wcze艣niej z dziadka na ojca, to jest science-fiction. To brzmi jak lot na Marsa, a domy艣lam si臋, 偶e za granic膮 to jest bardziej powszechna praktyka. Czyli og贸lnie o to chodzi, o t膮 przewidywalno艣膰, d艂ugotrwa艂o艣膰. To jest przewaga tego Colgate-Palmolive nad Orlenem, PZU.

Bartosz: Tak. Plus to, 偶e s膮 to sp贸艂ki prywatne. Ja bardzo nie lubi臋 na polskim rynku tych pa艅stwowych podmiot贸w, kt贸re s膮 niestety, ale to nie jest rachunek ekonomiczny, kt贸ry za nimi stoi, tylko g艂贸wnie kwestia polityczna. Mnie, jako akcjonariusza, tak naprawd臋 nie interesuje to, 偶eby kto艣 przejmowa艂 podmiot, dlatego 偶e to jest politycznie fajnie widziane, a jednocze艣nie ten podmiot, kt贸ry przejmujemy przynosi straty, a na rynku Polski takie rzeczy zdarzaj膮. Niejednokrotnie, ju偶 nie b臋d臋 wymienia艂 nazwisk polityk贸w, ale na przyk艂ad KGHM sponsorowa艂 r贸偶ne podr贸偶e do Stan贸w Zjednoczonych r贸偶nych polityk贸w, r贸偶nych opcji, kt贸rzy sobie tam uskuteczniali polityczn膮 agitk臋 za pieni膮dze akcjonariuszy. Nie jest to fajne. Nie powinno to tak wygl膮da膰. Czy s艂ynny podatek miedziowy. To, 偶e rz膮d przychodzi i m贸wi: ,,W艂a艣ciwie my mogliby艣my wyp艂aca膰 dywidendy z KGHM-u, ale lepiej sobie za艂o偶y膰 podatek w艂a艣ciwie dla jednej sp贸艂ki, bo czemu nie, bo mo偶emy."

Micha艂: Skarb Pa艅stwa ma 33% w KGHM-ie, a zachowuje si臋 jakby mia艂 333%.

Bartosz: Niestety.

Micha艂: Rozumiem. Wyja艣nili艣my sk膮d to zainteresowanie tymi sp贸艂kami zagranicznymi.

Bartosz: Popsioczyli艣my.

Micha艂: Ponarzekali艣my. Jest takie s艂ynne okre艣lenie z psychologii inwestowania. Inwestorzy maj膮 co艣 takiego - to 艂adnie po angielsku si臋 nazywa home bias, czyli to obci膮偶enie, 偶e jak to nasze, lokalne, to ja to lepiej znam, to jest tutaj za p艂otem, ja przecie偶 mog臋 pojecha膰 do Lublina i widz臋 jak jad臋 przez Lublin, Polkowice, 偶e te szyby KGHM-u stoj膮 - 偶e ja to przez to lepiej znam. Rozumiem, 偶e wyzby艂e艣 si臋 tego. Potrafi艂e艣 to zrobi膰. Ja si臋 tego wyzby艂em. My艣l臋, 偶e mo偶na tak膮 anegdotk臋 przytoczy膰 nawet z naszego rynku. Mieli艣my Uboat-Line, sp贸艂ka bodaj偶e z NewConnect. Nie wymieniajmy nazwisk, ale jeden z p贸藕niejszych inwestor贸w znaczy kupi艂 t膮 sp贸艂k臋 na rynku i p贸藕niej pr贸bowa艂 sprzedawa膰 akcje przez Facebooka. Z tego co pami臋tam nawet Stowarzyszenie Inwestor贸w tupn臋艂o nog膮, 偶e tak nie powinno by膰. Nast膮pi艂o wielkie zdziwienie ze strony tego kupuj膮cego. Nawet ta kultura prawna w Polsce jest s艂aba. Powiem tak, to nie jest tak, 偶e w Stanach nie ma przekr臋t贸w. Tam by艂 przekr臋ty z Enron-em, oczywi艣cie, 偶e s膮. Natomiast w Polsce te przekr臋ty s膮 takie, 偶e Ty wiesz, 偶e zosta艂e艣 oszukany i wiesz, 偶e zosta艂e艣 oszukany w spos贸b naprawd臋 perfidny i nikomu z tego powodu nic si臋 nie dzieje, tylko ty straci艂e艣 pieni膮dze. To mnie wkurza. W Stanach, je偶eli popracujesz nad tym, 偶eby dobrze wybra膰 sp贸艂k臋, to jeste艣 w stanie zminimalizowa膰 to ryzyko. Natomiast w Polsce okazuje si臋, 偶e najwi臋ksze podmioty robi膮 najwi臋ksze wa艂y. To jest dla mnie nie do zrozumienia. Przecie偶 GetBack by艂 w pewnym momencie, nie pami臋tam czy w WIG20.

Micha艂: Nie by艂.

Bartosz: Ale chyba w WIG80 ju偶 by艂.

Micha艂: Nawet w mWIG-u by艂.

Bartosz: Wi臋c jeden z 40 najwi臋kszym podmiot贸w i jakie tam si臋 dziwne rzeczy dzia艂y. Kto poni贸s艂 odpowiedzialno艣膰? Prezes podobno siedzi w wi臋zieniu i na tym w zasadzie historia si臋 sko艅czy艂a.

Micha艂: Ja ju偶 nie wiem ile to lata mija. Oko艂o 3 lat. Chcia艂bym dopyta膰 gdzie jest jaki艣 pierwszy akt oskar偶enia wobec kogo艣 w sprawie GetBack-u. To, 偶e toczy si臋 post臋powanie, ono jest du偶e, skomplikowane, wielow膮tkowe, to dobra - to s艂yszeli艣my ju偶. Chcia艂bym, 偶eby tego typu sprawy - bo to by艂a gruba sprawa, przekr臋t na maksa, najwi臋kszy przekr臋t gie艂dowy w historii polskiego rynku kapita艂owego - toczy艂y si臋 w mniej wi臋cej takim tempie, jak sko艅czy艂a si臋 sprawa Bernarda Madoffa w 2008 roku. P贸艂 roku, nieca艂y rok, 9 miesi臋cy?

Bartosz: B膮d藕my szaleni i dajmy naszym s艂u偶bom p贸艂tora roku. By艂oby super.

Micha艂: To ju偶 jeste艣my razy dwa. Nie to, 偶eby te sprawy si臋 zaczyna艂y, tylko 偶eby si臋 ko艅czy艂y. Wyrok, skazany, za co, po kolei wylistowane. To jest rzeczywi艣cie problem. Popsioczyli艣my na nasz rynek kapita艂owy. Powiedzieli艣my na to co on choruje. Ryzyko polityczne, za ma艂e sp贸艂ki i tak dalej. Rozumiem, 偶e z艂ama艂e艣 u siebie ten home bias i zwr贸ci艂e艣 si臋 w kierunku sp贸艂ek zagranicznych. Jak analizowa膰 takie sp贸艂ki? Wybieram sobie jak膮艣 sp贸艂k臋 ze Stan贸w - mo偶emy zaraz poda膰 kilka nazw, bo to s膮 takie giganty, 偶e ka偶dy b臋dzie zna艂 te nazwy - jak to analizowa膰? Ja z polskimi sp贸艂kami mam problemy - czytam jakie艣 raporty kwartalne, raporty okresowe, jakie艣 S&P. Z tym mam problemy po polsku, a to trzeba to samo, tylko w Stanach. Jak to si臋 robi?

Bartosz: To jest ciekawe. Wbrew pozorom w Polsce mamy mi艂o wszystko dosy膰 ma艂o tych rachunk贸w maklerskich w stosunku do szerokiej populacji. Wy b臋dziecie wiedzie膰 najlepiej, bo macie te badania.

Micha艂: Ponad milion, ale aktywnych to trzeba by KDPW pyta膰. Teraz pewnie ze sto tysi臋cy aktywnych po 2020 roku.

Bartosz: Dok艂adnie, czyli na nieca艂e 40 milion贸w mieszka艅c贸w mamy 1% jakich艣 tam aktywnych rachunk贸w mniej lub bardziej, wi臋c bardzo ma艂o. Natomiast w Stanach, wg r贸偶nych bada艅 to jest powy偶ej 60%. Powy偶ej 60% spo艂ecze艅stwa ma rachunek maklerski.

Micha艂: Nie, 偶e maj膮 ten taki rachunek 401(k), czyli ten odpowiednik naszego III PPK, czy OFE, tylko samodzielnie maj膮 jaki艣 indywidualny rachunek maklerski i samodzielnie inwestuj膮 na gie艂dzie?

Bartosz: To si臋 liczy chyba z tymi Roth IRA, czyli z tymi odpowiednikami naszego IKE i UZA.

Micha艂: T膮 metod膮 to wszyscy Polacy inwestuj膮 na gie艂dzie, bo ka偶dy ma jakie艣 OFE.

Bartosz: Z tego, co kojarz臋, to ich odpowiedniki OFE nie wchodz膮 do tych bada艅, ze wzgl臋du na to, 偶e to jest osobna kwestia. Amerykanie maj膮 w og贸le ten filar kapita艂owy, je偶eli chodzi o gie艂d臋, istotny. Tam ta emerytura od pa艅stwa istnieje rzeczywi艣cie, jest jaka艣 tam i co ciekawe, oni ju偶 wiedz膮, 偶e ten system si臋 nie zbilansuje w 2040 roku i ju偶 si臋 zastanawiaj膮 co z tym zrobi膰. U nas on si臋 nie bilansuje od 40 lat i w艂a艣ciwie nikt nad tym nie my艣li. Ich ZUS b臋dzie niewydolny, b臋dzie trzeba do niego dop艂aca膰, 偶eby wyp艂aca膰, b臋dzie ju偶 nieefektywny w 2040 roku. Na razie jest efektywny, ale to jest g艂贸wnie dlatego, 偶e Amerykanie oszcz臋dzaj膮 na w艂asn膮 r臋k臋 bardzo du偶o poprzez r贸偶ne fundusze, poprzez r贸偶ne programy emerytalne i tego typu rzeczy. Z tego powodu nawet w Stanach uku艂o si臋 takie powiedzenie, 偶e inwestowanie na gie艂dzie to jest nowa rozrywka klasy 艣redniej. Kiedy艣 klasa 艣rednia gra艂a w golfa, teraz sobie inwestuje na gie艂dzie. To jest rzeczywi艣cie prawda. Jest tak du偶o materia艂u, jest tak du偶o oferty skierowanej dla inwestor贸w, 偶e w zasadzie gdyby艣 chcia艂 przeanalizowa膰 jedn膮 z tych wi臋kszych sp贸艂ek, przeczyta膰 wszystko, co o niej jest, to nie dasz rady. Tam wi臋cej artyku艂贸w b臋dzie si臋 pojawia艂o w ci膮gu dnia, ni偶 Ty b臋dziesz nad膮偶a艂 z czytaniem. Jest tego multum, jest dost臋p do masakrycznej ilo艣ci 藕r贸de艂. Dodatkowo te sprawozdania. 13 lat temu, gdy ko艅czy艂em studia i jako prac臋 magistersk膮 pr贸bowa艂em analizowa膰 polskie sp贸艂ki, to tam tylko z Monitora Polskiego mo偶na by艂o rozs膮dnie doszukiwa膰 si臋 tych sprawozda艅. Strasznie ci臋偶ko by艂o z tymi danymi. Strasznie ci臋偶ko si臋 to przepisywa艂o. Szczeg贸lnie, 偶e to by艂y cz臋sto skany, a nie takie tabelki do zaci膮gni臋cia. W Stanach jest to bardzo popularne, 偶e sp贸艂ka daje Ci ca艂e swoje sprawozdanie i r贸b z tym co chcesz. Nie ma 偶adnego problemu. Dost臋p do 藕r贸de艂 jest super. Jest bardzo du偶o pokrycia analitycznego. Nie wiem jak to jest w przypadku polskich sp贸艂ek, ale czy PZU ma wi臋cej jak 10 analityk贸w, kt贸rzy o nich pisz膮 - w膮tpi臋. W Stanach Zjednoczonych z tych 500 najwi臋kszych sp贸艂ek mo偶esz znale藕膰 spokojnie po 30-40 analityk贸w, kt贸rzy t膮 sp贸艂k臋 pokrywaj膮. Naprawd臋 jest 艂atwiej. Je偶eli tylko nie odstrasza Ci臋 j臋zyk angielski, jest 艂atwiej.

Micha艂: Rozumiem, 偶e jedyn膮 barier膮 jest ewentualnie j臋zyk angielski. Je偶eli chodzi o ilo艣膰 materia艂贸w to Polska przegrywa, Stany Zjednoczone wygrywaj膮.

Bartosz: Moim zdaniem jak najbardziej.

Micha艂: Zadam Ci takie pytanie, z kt贸rym my si臋 czasami borykamy, jako inwestorzy indywidualni. Czasami musimy reprezentowa膰 akcjonariuszy w jakim艣 post臋powaniu s膮dowym, pisa膰 jakie艣 pisma do Komisji Nadzoru Finansowego, 偶e jaka艣 sp贸艂ka naruszy艂a prawa inwestor贸w indywidualnych. Takie rzeczy si臋 dziej臋. Kupuj膮c co艣 za oceanem, to 偶egnam si臋 z takim aktywnym zarz膮dzaniem, z takim dochodzeniem praw inwestor贸w indywidualnych.

Bartosz: Z jednej strony w Stanach s膮 odpowiedniki naszego stowarzyszenia, Shareholders Association, ale nie pami臋tam ca艂ej nazwy. Natomiast s膮 te偶 tak zwani activist investor, czyli tacy inwestorzy, kt贸rzy wyst臋puj膮 w imieniu innych grup. To s膮 inwestorzy mniejszo艣ciowi, kt贸rzy wyst臋puj膮 nie tylko w swoim imieniu, ale r贸wnie偶 paru innych inwestor贸w. Dosy膰 cz臋sto na te zarz膮dy sp贸艂ek wywieraj膮 pewne naciski. Tak by艂o w przypadku Apple, kt贸ry nie chcia艂 p艂aci膰 dywidend czy nie chcia艂 robi膰 skupu akcji w艂asnych. Zdaje si臋, 偶e ICAN troch臋 tam grillowa艂 wtedy - jak to si臋 艂adnie m贸wi - Tim'a Cook'a, nowego prezesa.

Micha艂: Steve Jobs by艂 wielkim przeciwnikiem p艂acenia dywidend jak i skupu w艂asnych akcji. Dopiero jak Cook doszed艂 do w艂adzy po 艣mierci Jobsa, to r贸wno rok od jego 艣mierci to si臋 zmieni艂o i Apple zacz臋艂o p艂aci膰 dywidend臋, a buy back robi na o wiele wi臋ksz膮 skal臋.

Bartosz: Tu w艂a艣nie wida膰 ten b艂ysk w oku mi艂o艣nika Apple - jak pami臋tam, jeste艣 naprawd臋 jednym z wi臋kszych mi艂o艣nik贸w Apple. Z tego co pami臋tam, to w og贸le podcast Echa Rynku by艂 pierwszym polskim podcastem, kt贸ry mo偶na by艂o w App Store 艣ci膮gn膮膰.

Micha艂: Nie wiem czy pierwszym, ale jednym z pierwszych na pewno.

Bartosz: O Apple mo偶emy d艂ugo z Micha艂em rozmawia膰.

Micha艂: Jak sobie wybiera艂em te mainstreamowe sp贸艂ki, co znam - Apple, Google, Facebook, Colgate-Palmolive.

Bartosz: McDonalds, Coca-Cola, Pepsi.

Micha艂: Tam chyba nie ma takich rzeczy, 偶e ja b臋d臋 musia艂 szuka膰 ameryka艅skiego stowarzyszenia inwestor贸w indywidualnych i lamentowa膰, 偶e oni 艂ami膮 moje prawa, tylko 19:11 dywidendy. Chocia偶 Facebooka i Google, bo oni nie p艂ac膮 dywidendy. Tak wymienili艣my jednym tchem.

Bartosz: To prawda. Generalnie je偶eli chodzi o takie najwi臋ksze sp贸艂ki, to te偶 mnie do tego w艂a艣nie 19:23 Jakby patrze膰 na polski rynek, to polski WIG20 to w przypadku tych sp贸艂ek ameryka艅skich mo偶e 3 pierwsze sp贸艂ki rzeczywi艣cie b臋d膮 tymi misiami, natomiast pozosta艂e 17 naszych blue chip贸w, to b臋d膮 raczej ma艂e sp贸艂ki. Jak kto艣 by w takie male艅stwa chcia艂 inwestowa膰, to na w艂asne ryzyko. M贸wili艣my o tym, 偶e najwi臋ksze sp贸艂ki robi膮 nieciekawe akcje w Polsce. Tutaj pad艂 przyk艂ad naszego GetBack'u, ale w Stanach Zjednoczonych te偶 jest tak, 偶e im mniejsza sp贸艂ka, tym oczywi艣cie to ryzyko ro艣nie. Te najwi臋ksze, naprawd臋 super ustabilizowane podmioty raczej czego艣 takiego nie robi膮. Tam jest zbyt du偶o do stracenia versus to, co mo偶esz zyska膰. Je偶eli Apple w 2017 roku mia艂 270 miliard贸w dolar贸w cash'u na r臋ce, czyli by艂 w stanie kupi膰 ca艂膮 polsk膮 gie艂d臋 za sw贸j cash na r臋ce. Co oni mog膮 zyska膰 robi膮c jaki艣 ma艂y przekr臋t? Co tam si臋 mo偶e takiego wydarzy膰, 偶eby tej sp贸艂ce op艂aca艂o si臋 robi膰 te przys艂owiowe wa艂y. Moim zdaniem to bardziej mniejsze podmioty. To ryzyko ro艣nie wraz ze zmniejszaj膮c膮 si臋 kapitalizacj膮 gie艂dow膮.

Micha艂: Jak ju偶 inwestujesz w tych Stanach, to aktywnie czy pasywnie? Wybierasz sobie konkretne sp贸艂ki, jakby艣 m贸g艂 wymieni膰 kilka - nie m贸wi臋, 偶eby zdradza膰 zawarto艣膰 portfela - ale poda艂by艣 jakie艣 sp贸艂ki dywidendowe, kt贸re masz na radarze, czy poprzez ETF?

Bartosz: Nie jestem zwolennikiem ETF g艂贸wnie dlatego, 偶e ETF-y maj膮 to do siebie, 偶e Stany Zjednoczone ten sam problem, kt贸ry my mamy, czyli najwi臋ksze sp贸艂ki w S&P 500, bodaj偶e 20 najwi臋kszych sp贸艂ek odpowiada za 20% kapitalizacji S&P 500, wi臋c tak naprawd臋 te sp贸艂ki typu Apple, Amazon, Microsoft, Google, kt贸ry ju偶 te偶 pada艂, Facebook - one ci膮gn膮 ten indeks w tamt膮 stron臋. Du偶o si臋 po prostu musi wydarzy膰 na pozosta艂ych sp贸艂kach. To musi 485, bo w S&P 500 wbrew pozorom jest 505 sp贸艂ek, a nie 500. Tam si臋 musi du偶o wydarzy膰 na tych pozosta艂ych sp贸艂kach, 偶eby one doci膮gn臋艂y ten indeks w przeciwn膮 stron臋, ni偶 te 20 najwi臋kszych. Teraz kupuj膮c ETF wbrew pozorom nam si臋 wydaje, 偶e jeste艣my super zdywersyfikowani, a tak do ko艅ca nie jest. Mamy t膮 ekspozycj臋 mierzon膮 kapitalizacj膮. Osobi艣cie uwa偶am i jako艣 na razie mi to przynajmniej wychodzi, 偶e lepsze efekty mo偶na osi膮gn膮膰 wybieraj膮c poszczeg贸lne sp贸艂ki. G艂贸wnie dlatego, 偶e jeste艣 w stanie inwestowa膰 w tym momencie, w kt贸rym Ty chcesz. Nie gonisz si臋 z tym rynkiem. Kupuj膮c ETF kupujesz wszystkie sp贸艂ki czy ona jest droga, czy ona jest tania. Osobi艣cie uwa偶am, 偶e Apple w tej chwili jest drogi. To nie znaczy, 偶e nie b臋dzie r贸s艂, ale w tej chwili bym go nie kupi艂. Wol臋 kupi膰 co艣, co uwa偶am, 偶e jest tanie i to jak na razie mi si臋 dobrze sprawdza. Ten m贸j portfel, jakby艣my popatrzyli na kapitalizacj臋 50% S&P 500, to powiedzmy, 偶e du偶o podobie艅stw w nim znajdziemy, ale jest kupowany po du偶o lepszych cenach i generuje du偶o lepsze wyniki dzi臋ki temu.

Micha艂: Ale Ty jeste艣 specjalist膮 widocznie, bo 艣ledzisz to ca艂y dzie艅. Trzymasz r臋k臋 na pulsie, a jak kto艣 tak nie trzyma r臋ki na pulsie i nie jest w stanie sobie wybra膰 tych sp贸艂ek albo tego momentu - bo to te偶 powiedzia艂e艣, 偶e masz to kupione po fajnych cenach. Dla takich os贸b te ETF-y wydaj膮 si臋 fajnym rozwi膮zaniem.

Bartosz: Ja nie jestem przeciwnikiem ETF-贸w. Jak najbardziej. Je偶eli kto艣 w og贸le nie ma czasu, ETF jest super. Na pewno jest lepszy, ni偶 strza艂 na o艣lep. Kupujesz ETF i 艣pisz spokojnie. Super sprawa, jak najbardziej. Natomiast wbrew pozorom, i tu pewnie p艂ynnie przechodzimy do tego mojego modelu inwestowania, inwestuj膮c dywidendowo tak naprawd臋, je偶eli jeste艣 w stanie po艣wi臋ci膰 kilka godzin w tygodniu na to, 偶eby sobie wybra膰 sp贸艂k臋, to p贸藕niej j膮 trzymasz. Ja trzymam takiego Apple przys艂owiowego od 2011 czy 2012 roku. Microsoft bardzo podobnie. Nvidia, kt贸ra w tej chwili kosztuje w okolicach 500$, kupowa艂em po 13$ w 2013 czy 2014 roku.

Micha艂: Prze艣wietlimy Ci臋. Teraz ostatnie kilka dni mia艂e艣 smutne.

Bartosz: Bior膮c pod uwag臋, 偶e kupowa艂em ich po 13$, to nie przejmuj臋 si臋 tym wcale.

Micha艂: Nvidia jest takim beneficjentem tej kryptowalutowej hossy. Wszyscy swego czasu kupowali karty graficzne po to, 偶eby kopa膰 te bitcoiny. Rozumiem, 偶e to jest pow贸d, dlaczego ten wykres tak wygl膮da.

Bartosz: Tak, jest du偶a korelacja. Natomiast w tej chwili karty graficzne Nvidia s膮 mocno wykorzystywane w rozwi膮zaniach zwi膮zanych ze sztuczn膮 inteligencj膮, wi臋c na tej fali AI, machine learningu. W 2000 roku jak sp贸艂ka mia艂a stron臋 internetow膮, to kosztowa艂a kilka milion贸w dolar贸w. Teraz jak sp贸艂ka nic nie robi, ale pracuje nad rozwi膮zaniami AI, b膮d藕 machine learning, to r贸wnie偶 potrafi t膮 wycen臋 podpompowa膰.

Micha艂: Jest du偶o s艂贸w kluczowych, typu AI, machine learning, blockchain musi by膰 w strategii zawarte. W Polsce taki gaming musi by膰.

Bartosz: Dok艂adnie. Gaming jak najbardziej. Wtedy oko inwestor贸w 艂askawie na takie sp贸艂ki zwykle patrzy.

Micha艂: Mamy Nvidia i nawet korzystaj膮c z naszego polskiego Stooq'a, jak klikniemy ,,operacje", to przewidzimy cz臋stotliwo艣膰 i p艂acenie dywidend przez dan膮 sp贸艂k臋.

Bartosz: Tak. To jest kolejna genialna rzecz, kt贸r膮 mamy w Stanach, a kt贸rej w Polsce nie mamy. Chocia偶 z tego co pami臋tam PZU p艂aci艂o takie dywidendy zaliczkowe. Bywa艂y chyba co p贸艂 roku. Nie wiem czy IFIRMA te偶 nie p艂aci tych dywidend zaliczkowych. Natomiast w Polsce generalnie dywidendy p艂aci si臋 raz do roku, a w Stanach Zjednoczonym takim z艂otym standardem jest p艂acenie raz na kwartach, ale 偶eby by艂o ciekawiej - zdarzaj膮 si臋 te偶 miesi臋czne sp贸艂ki, czyli sp贸艂ki, kt贸re wp艂acaj膮 co miesi膮c t膮 p艂atno艣膰 dywidendow膮. Czyli kto艣 na przyk艂ad ma ju偶 du偶y portfel, albo planuje za par臋 lat przej艣膰 na emerytur臋, to spokojnie z takich dywidend miesi臋cznych du偶o 艂atwiej jest zapi膮膰 bud偶et, ni偶 w przypadku Polski, gdzie chyba wi臋kszo艣膰 tych du偶ych sp贸艂ek p艂aci dywidendy w okolicach cyklu wakacyjnego - czerwiec, sierpie艅.

Micha艂: Raz w roku.

Bartosz: Tak. Teraz musisz sobie ten bud偶et zaplanowa膰, a tutaj dostajesz w艂a艣ciwie co kwarta艂. Jakbym popatrzy艂 na sw贸j portfel, to ja w zasadzie nie mam tygodnia bez dywidendy, a praktycznie nie mam dnia roboczego bez dywidendy.

Micha艂: Naprawd臋?

Bartosz: Naprawd臋. Jest kilka wyj膮tk贸w dos艂ownie, w okolicach 艢wi膮t Bo偶ego Narodzenia i par臋 innych.

Micha艂: Grzegorz Zalewski - specjalista od psychologii inwestowania - zwraca艂 uwag臋, 偶e to jest niezwykle koj膮ce dla psychologii inwestora, 偶e wp艂ywa co chwil臋 got贸wka. Adwokaci diab艂a powiedz膮: ,,Co to za r贸偶nica czy ona by艂a raz w roku 4 razy wi臋ksza, czy raz na kwarta艂 4 razy mniejsza." Niewa偶ne. To i tak jest super, 偶e co chwileczk臋. Rozumiem, 偶e masz tak, 偶e co chwil臋 co艣 wp艂ywa? Czy mo偶na zrobi膰 taki portfel, 偶eby raz w miesi膮cu mie膰 taki extra przelew? Teraz to ju偶 jest g艂upie pytanie, bo mo偶na zrobi膰 sobie tak nawet co chwileczk臋.

Bartosz: Tak. Raz w miesi膮cu to mog臋 Ci chyba z 3 sp贸艂ki z marszu wymieni膰, kt贸re tak p艂ac膮.

Micha艂: Musisz dogra膰 ca艂y portfel akcji, 偶eby tak roz艂o偶y膰, kt贸ra sp贸艂ka kiedy p艂aci. Trzeba to tak roz艂o偶y膰, 偶eby co miesi膮c jakie艣 wp艂ywy finansowe mie膰.

Bartosz: Tak, jest to mo偶liwe. Chocia偶 jakby艣 popatrzy艂 na to z tej perspektywy to oka偶e si臋, 偶e ten cykl stycze艅, kwiecie艅, lipiec, pa藕dziernik jest takim najbardziej niekochanym cyklem, czyli najmniej sp贸艂ek w tym czasie wyp艂aca. Nie kierowa艂bym si臋 tym a偶 tak bardzo. To jest mi艂y prezent, fajna sprawa i taka bardzo koj膮ca. Te偶 to potwierdzam. To znaczy jak m贸j spos贸b dogl膮dania sp贸艂ek to jest wej艣cia na rachunek i potwierdzenie, 偶e dzisiaj mam kolejne pieni膮偶ki na rachunku i na tym si臋 ko艅czy w zasadzie w wi臋kszo艣ci wypadk贸w taka bie偶膮czka, kt贸ra m贸wi co si臋 w tej sp贸艂ce dzieje, 艣led藕 newsy. Nie. 艢led藕 czy dywidenda jest tak, jak powinna by膰, czy jest w tej wysoko艣ci, w kt贸rej powinna by膰 i czy w raz w roku uros艂a. To jest generalnie kontrola mojego rachunku.

Micha艂: Sp贸艂ki nie do艣膰, 偶e p艂ac膮 przewidywaln膮, to jeszcze maj膮 dobry zwyczaj, jak jest wszystko w porz膮dku, 偶e raz w roku podnios膮 j膮 o par臋 cent贸w.

Bartosz: Dok艂adnie tak. Rewelacja. Na etacie tak dobrze nie ma - jak dostaniesz raz na miesi膮c to jest spoko, w Wielkiej Brytanii raz w tygodniu na etacie jakie艣 pieni膮dze wp艂ywaj膮, a tutaj masz w艂a艣ciwie codziennie. Tak偶e da si臋 to dobra膰, tak jak pyta艂e艣, natomiast ja bym si臋 tym nie kierowa艂. Du偶o bardziej istotne dla mnie jest to, 偶eby kupi膰 dobr膮 sp贸艂k臋 po dobrej cenie z dobrymi perspektywami, ni偶 to, w jakich ona interwa艂ach p艂aci. To jest mniej istotne. To jest taki prezent.

Micha艂: To brzmi super. Tu mam takie pytanie z punktu widzenia os贸b, kt贸re mniej zarabiaj膮 i chcia艂yby sobie odk艂ada膰 co miesi膮c jakie艣 niewielkie kwoty. Jakie to s膮 bariery cenowe? Z dawien dawna kojarz臋, 偶e kiedy艣 inwestowanie na rynkach przez polskie biura maklerskie mia艂o taki problem, 偶e by艂o obci膮偶one strasznie du偶膮 barier膮 wej艣膰. Trzeba by艂o zainwestowa膰 ogromne kwoty, na przyk艂ad 20 tysi臋cy z艂otych, 偶eby prowizje ich nie zjad艂y.

Bartosz: Z tego co kojarz臋 to by艂o 50 euro w tamtych czasach.

Micha艂: Jak to wygl膮da? Jak mo偶na sobie z tym poradzi膰? Od czego zacz膮膰? Mo偶e w jakim biurze maklerskim trzeba kupowa膰 te akcje, 偶eby te dywidendy sp艂ywa艂y?

Bartosz: Je偶eli chodzi o koszty inwestowania w Stanach Zjednoczonych, to jest to niemal偶e za darmo. W tej chwili w Stanach s膮 takie rozwi膮zania, kt贸re m贸wi膮, 偶e mo偶na inwestowa膰 bezprowizyjnie. Z tego co kojarz臋, w Polsce wprowadzi艂 takie rozwi膮zanie r贸wnie偶 X-Trade Brokers, wi臋c jak kto艣 chce bezprowizyjnie, to jest. Oczywi艣cie to nigdy nie jest tak, 偶e to jest zupe艂nie za darmo, ale jest mo偶liwo艣膰 inwestowania bezprowizyjnego.

Micha艂: To nie jest tak, 偶e to w jakim艣 spreadzie jest ukryta ta prowizja?

Bartosz: Tak zazwyczaj jest. Nie wiem jak w przypadku X-Trade Brokers to rozwi膮zanie wygl膮da, bo si臋 a偶 tak bardzo nie przygl膮da艂em, ale zazwyczaj - tak jak m贸wisz - to jest w spreadzie gdzie艣 zaszyte. W Stanach chyba Robin Hood bardzo podobnie. To taka popularna aplikacja dla millenials贸w, kt贸ra pozwala inwestowa膰 w艂a艣nie przez telefon, przeci膮gn膮膰 palcem i jeste艣 w艂a艣cicielem Tesli.

Micha艂: Ci s艂ynni Robin Hood'owcy, kt贸rzy wypompowali GameStop.

Bartosz: Akurat Robin Hood jest rzeczywi艣cie takim Robin Hood'em, kt贸ry zabiera te偶 troch臋 tym biednym, bo on sprzedaje te偶 dane dotycz膮ce transakcji swoich klient贸w do funduszy hedgingowych, wi臋c one wcze艣niej wiedz膮, jakie zlecenia b臋d膮 nap艂ywa艂y i s膮 w stanie wej艣膰 przed tymi inwestorami, troch臋 podpompowywuj膮c cen臋. Wi臋c ta ,,za darmo艣膰" jest mocno przesadzona.

Micha艂: C贸偶 za wspania艂a reklama Robin Hood'a.

Bartosz: Warto wiedzie膰. Natomiast s膮 takie domy maklerskie, w Stanach nazywa si臋 to Discount Brokers, czyli takie, kt贸re rzeczywi艣cie obcinaj膮 na wszelkich mo偶liwych wodotryskach, natomiast oferuj膮 bardzo tanie prowizje. To dla mnie te偶 by艂o szokuj膮ce na pocz膮tku, gdy okaza艂o si臋, 偶e ja w Stanach p艂ac臋 poni偶ej dolara za dowolno艣膰 ilo艣膰 akcji, kt贸r膮 sobie kupi臋, czyli kupi臋 sobie akcj臋 za 100 tysi臋cy dolar贸w i nie zap艂acimy dolara prowizji. W Polsce niestety nie by艂oby tak dobrze. Oczywi艣cie przy wi臋kszych kwotach mo偶na negocjowa膰 te prowizje, ale zwykle to jest jaki艣 procent od transakcji.

Micha艂: Zero co艣, ale jednak w procentach wyra偶one.

Bartosz: Dok艂adnie tak. Przy du偶ych kwotach robi si臋 du偶a r贸偶nica, ale mamy te偶 minimalne prowizje. One zwykle s膮 w okolicach 3-5 z艂otych, je偶eli dobrze pami臋tam. W okolicach tego, co ja p艂ac臋 standardowo za transakcj臋 w Stanach, wi臋c jest taniej.

Micha艂: Kupujesz co艣 za milion dolar贸w, a Ty i tak p艂acisz 5 z艂otych.

Bartosz: Tak, zwykle to tak wygl膮da. Jest przyjemnie. Przy okazji ten dom maklerski, z kt贸rego ja korzystam, w tej chwili na Polsk臋 ma tak膮 ofert臋, 偶e p艂aci si臋 15 z艂otych od zlecenia na gie艂dzie polskiej, niezale偶nie od tego, jakiej to jest wielko艣ci zlecenie. Do 5 czy do 15 tysi臋cy si臋 nie op艂aca, ale powy偶ej si臋 ju偶 op艂aca. Jest sta艂a prowizja, czyli nie p艂acisz tej procentowej, tylko konkretnie 15 z艂otych.

Micha艂: Przekona艂e艣 mnie, chc臋 p艂aci膰 dolara za jedn膮 transakcj臋 niezale偶nie od jej wielko艣ci. To gdzie mam otworzy膰 rachunek, 偶eby mia艂 tak fajnie?

Bartosz: W tej chwili takimi najpopularniejszymi, przynajmniej na naszej grupie na Facebooku z brokerami, kt贸re bardzo podobne stawki oferuj膮, to jest Interactive Brokers, LYNX, kt贸ry w zasadzie jest brokerem wprowadzaj膮cym do Interactive Brokers, Exante i Degiro. To s膮 4 podmioty, kt贸re u nas najcz臋艣ciej si臋 przewijaj膮 z tych zagranicznych podmiot贸w, kt贸re oferuj膮 niskie prowizje.

Micha艂: Gdzie s膮 ci brokerzy zarejestrowani?

Bartosz: Tu w艂a艣nie jest ciekawa historia, przynajmniej ja si臋 zdziwi艂em, bo nie wiedzia艂em, 偶e tak to dzia艂a. Mo偶e kto艣 si臋 te偶 co艣 nowego od nas dowie. Je偶eli chodzi o Interactive Brokers i LYNX - zaczn臋 od tego. Interactive to jest blocker ze Stan贸w Zjednoczonych, dok艂adnie z Nowego Jorku, natomiast on swoje us艂ugi 艣wiadczy艂 do tej pory w Europie przez oddzia艂 w Wielkiej Brytanii. Po s艂ynnym Brexit-cie narobi艂o si臋 troch臋 zamieszania i rozsia艂 tych ludzi po reszcie Europy, czyli po W臋grzech, Irlandii i Luksemburgu.

Micha艂: Czyli jakbym chcia艂 otworzy膰 w Polsce to b臋d臋 podpada艂 pod W臋gry?

Bartosz: Najcz臋艣ciej pod W臋gry, co nie wzbudza takiego poczucia bezpiecze艅stwa. My艣l臋, 偶e wi臋kszo艣膰 inwestor贸w r贸wnie偶 mia艂o z tym troch臋 problemu. Wi臋c o ile inwestuj膮c z Interactive 6-7 lat nigdy nie mia艂em do nich zastrze偶e艅. O tyle t膮 migracj臋 z Wielkiej Brytanii do tych oddzia艂贸w Europejskich przeprowadzili w spos贸b - nazwijmy to szczerze - bananowy, to znaczy ludzie si臋 nie mogli po艂膮czy膰 z nimi, support po prostu by艂 zarzucony sprawami, wi臋c jak kto艣 pisa艂 reklamacj臋, to czeka艂 2-4 tygodnie. Strasznie to wygl膮da艂o.

Micha艂: Cyrk jest wsz臋dzie ten sam, tylko ma艂py si臋 zmieniaj膮.

Bartosz: Dok艂adnie tak. Mo偶e na Zachodzie troch臋 rzadziej przyje偶d偶a, ale nie czarujmy si臋, tam r贸wnie偶 potrafi by膰.

Micha艂: Mi si臋 wydaje, 偶e tego typu rzeczy, maj膮 bardzo du偶e znaczenie dla aktywnych spekulant贸w, 偶e kto艣 codziennie wykonuje dziesi膮tki, jest day traderem, to on rzeczywi艣cie bardzo cierpi, jak support nie dzia艂a, nic nie dzia艂a. Jak zbierasz sobie te dywidendowe sp贸艂ki, to who cares. A mo偶e ma to jednak znaczenie dla Ciebie?

Bartosz: Ma troch臋 znaczenie, bo ja dodatkowo wykorzystuje w swoich inwestycjach opcj臋. Raz w tygodniu co艣 tam podzia艂am. Osoby, kt贸re godzi艂y si臋 na ten transfer z Wielkiej Brytanii na W臋gry, mia艂y spok贸j, ale jak kto艣 nie by艂 taki najszcz臋艣liwszy, to wtedy rzeczywi艣cie boksowanie si臋 z Interactive i pr贸ba przeniesienia si臋 do Irlandii by艂a drog膮 przez m臋k臋.

Micha艂: To ja mog艂em si臋 nie zgodzi膰? Czy oni mnie z automatu przenie艣li? Czy je偶eli inwestuje w Unii Europejskiej, to musz臋 by膰 w podmiocie nale偶膮cym do Unii Europejskiej?

Bartosz: Mog艂臋艣 si臋 nie zgodzi膰, jak najbardziej. Z tego co wiem, nawet inni brokerzy wprowadzaj膮cy Interactiva dalej siedz膮 w Wielkiej Brytanii i obs艂uguj膮 Polak贸w. Nie jestem prawnikiem i nie jestem w stanie powiedzie膰 Ci dok艂adnie, na jakiej zasadzie i jakie przepisy Unijne w tym wypadku reguluj膮 t膮 sytuacj臋. Natomiast mog艂e艣 si臋 nie zgodzi膰. Interactive Ci m贸wi艂: ,,Albo si臋 godzisz, przenosimy Ci臋 i mo偶esz dalej z nami dzia艂a膰, albo sajonara". Natomiast osoby uparte zamiast tego ,,sajonara" po prostu wywalczy艂y sobie przeniesienie do innego kraju.

Micha艂: Wymieni艂e艣 same zagraniczne biura maklerskie - Interactive Brokers, LYNX, Degiro. Czemu nie nasze polskie domy maklerskie, kt贸re wymienili艣my? Wysoko艣膰 prowizji?

Bartosz: To raz. Jeszcze doko艅cz臋 z tym LYNX-em, bo to te偶 jest ciekawa historia, a mo偶e nie wszyscy wiedz膮. LYNX jest inkorporowany w Holandii w tej chwili, albo w Belgii - z tego wzgl臋du ma inne instrumenty dost臋pne, ni偶 Interactive per se. Ze wzgl臋du na regulacje - za艂贸偶my holenderskie - nie mo偶esz u nich kupi膰 podmiot贸w, kt贸re s膮 na przyk艂ad rate'ami ameryka艅skimi, z tego co czyta艂em na grupie, i na pewno nie mo偶esz kupi膰 sp贸艂ek zbrojeniowych. Na Interactive mo偶esz.

Micha艂: Rate'y to s膮 te fajne podmiociki, kt贸re co miesi膮c p艂ac膮 dywidend臋?

Bartosz: Tak. To s膮 podmioty, kt贸re s膮 oparte o nieruchomo艣ci i oni g艂贸wnie zarz膮dzaj膮 nieruchomo艣ciami, podnajmuj膮 je. Jest jedna z takich najbardziej popularnych sp贸艂ek, kt贸ra p艂aci co miesi膮c dywidend臋 - nazywa si臋 Realty Income Corp. i sama sp贸艂ka na siebie m贸wi ,,The Monthly Dividend Company". W swoim nickname ma zawarte to, 偶e p艂ac膮 co miesi膮c i bardzo si臋 tego pilnuj膮, bardzo s膮 z tego dumni.

Micha艂: M贸wi艂e艣 o Interactive Brokers, LYNX i tak dalej, a polskie nie, bo prowizje.

Bartosz: Polskie - nie, bo prowizje i polskie - nie, bo oferta. Ja si臋 do Interactive przenios艂em w momencie, kiedy nieod偶a艂owany przeze mnie KBC si臋 wyprowadzi艂 z Polski i przesta艂 obs艂ugiwa膰 klient贸w detalicznych w Polsce, a uwa偶am, 偶e by艂 jednym z najlepszych dom贸w maklerskich. Cz臋艣膰 tej oferty przesz艂a mi臋dzy innymi do BO艢. Natomiast BO艢 mia艂 ten problem, 偶e obs艂ugiwa艂 tylko akcje, nie obs艂ugiwa艂 opcji, wi臋c to mi bardzo uwa偶a艂o, to co robi艂em na gie艂dzie. Z drugiej strony mieli te偶 bardzo dziwne podej艣cie do dywidend. Nie by艂o mo偶liwo艣ci z艂o偶enia tego formularza W-8BEN, kt贸ry pozwala艂 ci by膰 opodatkowanym w spos贸b wynikaj膮cy z umowy mi臋dzy Polsk膮 a Stanami Zjednoczonymi, czyli 偶e w Stanach Zjednoczonych 15%, a 4 punkty procentowe dop艂acasz w Polsce.

Micha艂: To jest super wa偶ne pytanie. Wszystko mi opowiesz o tym zaraz.

Bartosz: Wi臋kszo艣膰 polskich dom贸w maklerskich cierpi na t膮 bol膮czk臋, 偶e je偶eli kupujesz akcje w Stanach Zjednoczonych, to musisz zap艂aci膰 30% podatku od dywidendy, czyli dwa razy wi臋cej. 呕eby by艂o 艣mieszniej, tego nie mo偶na odliczy膰 od 偶adnego kosztu w Polsce - przynajmniej s膮 z tym problemy - i jeszcze musisz dop艂aci膰 4 punkty procentowe, bo tyle wynika z umowy, kt贸rej tw贸j broker nie jest w stanie ci zafundowa膰.

Micha艂: Przejd藕my do tych podatk贸w. Podatek od dywidend w Stanach Zjednoczonych wynosi 15% dla Polaka, my mamy 19%, wi臋c te 4 musz臋 sobie dop艂aci膰 sam tu w Polsce. To w PIT-38 raz w roku musz臋 mie膰 to w tabelce zsumowane?

Bartosz: Tak.

Micha艂: Aha, 偶e z dywidend dosta艂em tyle, to by艂o 15%, czyli brakuj膮ce 4 to jest tyle i dop艂acam w PIT-38, tak?

Bartosz: Tak. Podajesz ile zap艂aci艂e艣, ile powiniene艣 zap艂aci膰 i dop艂acasz r贸偶nic臋. Generalnie to samo wychodzi.

Micha艂: Sk膮d si臋 bierze te 30%? Kupi臋 sobie w polskim biurze maklerskim akcje Apple, Procter&Gamble, Coca Coli, to p艂ac臋 30%. Z czego to wynika?

Bartosz: Polskie domy maklerskie maj膮 tak zwane konta omnibus w innych domach maklerskich zagranicznych. To s膮 konta zbiorcze, czyli tak naprawd臋 Ty, ja i jeszcze kto艣 inny ma ten rachunek w polskim domu maklerskim. Nast臋pnie ten dom maklerski otwiera rachunek w jakim艣 zagranicznym domu maklerskim i wszystkie te nasze 艣rodki wpadaj膮 na to jedno konto i dopiero potem s膮 dystrybuowane po stronie naszego domu maklerskiego do poszczeg贸lnych os贸b. Ameryka艅ski fiskus m贸wi tak: ,,Nas to nie obchodzi jak Wy to robicie, poniewa偶 nie jeste艣my w stanie ustali膰 tego beneficjenta rzeczywistego - to popularne modne s艂owo - ostatecznego, to sorry, p艂acicie 30%, bo my tak kasujemy i bujajcie si臋."

Micha艂: Tylko dlatego podwajaj膮 podatek, bo nie s膮 w stanie ustali膰 tego ostatecznego beneficjenta?

Bartosz: Tak. W艂a艣ciwie podw贸jny plus te 4 punkty procentowe i tak dop艂acasz, bo polski fiskus m贸wi: ,,Okej, mo偶esz sobie odliczy膰 15%, ale 4% musisz dalej dop艂aci膰." Tak偶e de facto p艂acisz 34% mimo wszystko.

Micha艂: Ale numer!

Bartosz: Z tego co wiem teraz cz臋艣膰 polskich podmiot贸w pracuje nad tym, 偶eby wprowadzi膰 ten formularz W-8BEN. To jest dok艂adnie formularz, na kt贸rym jest jedna strona A4. Mo偶e wygl膮da troch臋 strasznie, ale wype艂nia si臋 dosy膰 prosto. Wskazujesz na nim ameryka艅skiemu fiskusowi, 偶e jeste艣 obywatelem Polski, podajesz swoje dane i Tw贸j broker w Twoim imieniu sk艂ada te dokumenty i od tego momentu teoretycznie p艂acisz 15 punkt贸w procentowych u 藕r贸d艂a, 4 dop艂acasz u siebie i to jest zrobione. Z tego co wiem, trwaj膮 prace nad takimi rozwi膮zaniami w Polsce. Co Najmniej dwa domy maklerskie w tej chwili nad tym pracuj膮.

Micha艂: Czyli w Polsce wybior臋 swoj膮 prac臋, a jak kupuj臋 sobie akcje w Interactive Blockers, LYNX czy gdzie indziej, to mam to z automatu, czy musz臋 ten dokument z艂o偶y膰?

Bartosz: Tak. Jedn膮 z przewag LYNX-a nad Interactive jest to, 偶e jak otwierasz konto i oni widz膮, 偶e jeste艣 z Polski, to od razu dostajesz na twarz: ,,Hej, my wiemy, 偶e jeste艣 z Polski, wype艂ni艂 W-8." Natomiast jak nie powiesz tego Interactive, to on Ci te偶 nie podpowie. Minusem jest to, 偶e ten formularz trzeba z艂o偶y膰 co 3 lata, ale w tym wypadku system przypomina, 偶e up艂ywa ten czas. Jest to 10 minut pracy, 偶eby ten formularz z艂o偶y膰 i du偶o oszcz臋dno艣ci. Wi臋c moim zdaniem warto, je偶eli si臋 da.

Micha艂: To jest bardzo wa偶ny argument z punktu widzenia - pozdrawiamy nasze krajowe domy maklerskie, kt贸re zach臋caj膮 do inwestycji w rynki zagraniczne, ale 15%, a 19% czy 30% od dywidend, to jest kosmiczna r贸偶nica. Dobrze wiemy, 偶e czasami warto jak膮艣 sp贸艂k臋 wybra膰, kt贸ra p艂aci 3-4% dywidendy i to jest r贸偶nica, a nagle mamy podatek 34 czy 19%, to jest kosmos. Pojawi艂y si臋 pytania. Jak wygl膮da podatek od dywidendy z Kanady? Broker pobiera mi 25%. Musz臋 dop艂aci膰 jeszcze 4%? Masz jakie艣 do艣wiadczenie w tym temacie?

Bartosz: Tak, zak艂adam, 偶e Agnieszka ma konto w Degiro, bo taki by艂 u nich problem. Mo偶e doprecyzujmy o Stanach Zjednoczonych. Ta sytuacja, kt贸r膮 opisywa艂em, 30+4 to by艂y Stane Zjednoczone, natomiast w Polskich domach maklerskich jak sobie inwestujemy bezpo艣rednio na London Stock Exchange tam mamy t臋 kwot臋 woln膮 od podatku - nie pami臋tam czy to jest 0 czy 10%. Natomiast w Kanadzie ze wzgl臋du na to, 偶e Degiro ma jakie艣 Europejskie konotacje i co艣 tam ma niepopodpisywane z Kanad膮, musisz p艂aci膰 25 i musisz dop艂aci膰 4. Tak tam to niestety wygl膮da. Natomiast gdyby艣 mia艂a to konto w Interactive to p艂ac臋 15 b膮d藕 11,5 % - w zale偶no艣ci od tego, jak si臋 postaram.

Micha艂: Z czego wynika ta r贸偶nica?

Bartosz: Inaczej s膮 opodatkowane akcje, kt贸re masz wypo偶yczone pod kr贸tk膮 sprzeda偶, a akcje, kt贸re po prostu trzymasz. Jak wiesz, 偶e masz jakie艣 akcje, kt贸re maj膮 ustalenie do prawa do dywidendy w danym dniu i uda Ci si臋 je komu艣 po偶yczy膰, powiedzmy prawie, 偶e za darmo, to masz ten podatek u 藕r贸d艂a ni偶szy, bo wtedy wchodz膮 jakie艣 inne regulacje mi臋dzy USA a Kanad膮. Nie chcia艂bym w to wnika膰 w tej chwili, bo pewnie by艣my stracili kolejne 2 godziny, 偶eby om贸wi膰 jakie s膮 r贸偶nice mi臋dzy opodatkowaniem sp贸艂ek Brytyjskich w Stanach a Kanadyjskich w Stanach. Mo偶na by ksi膮偶ki o tym pisa膰.

Micha艂: To strasznie skomplikowane. Moim zdaniem najwa偶niejsze jest to, co powiedzia艂e艣, 偶eby u艣wiadomi膰 polskich inwestor贸w te r贸偶nice. Fajnie, 偶e Apple czy Coca-Cola p艂ac膮 te dywidendy. Jakby艣my si臋 nadziali na 34% podatek od dywidendy, to katastrofa. Znowu nam si臋 pojawi艂y pytania: Czy masz do艣wiadczenia z blokerem SAXO?

Bartosz: SAXO Bank kojarz臋 jeszcze z czas贸w mojego Forex'owania, to dosy膰 dawno temu, i wiem, 偶e jeden z polskich dom贸w maklerskich, bodaj偶e Citi, kupi艂 od nich platform臋. Natomiast wi臋kszych do艣wiadcze艅 z SAXO nie mam, tak偶e nie jestem nic w stanie wi臋cej powiedzie膰. Chyba przybili艣my 3 osoby, skoro s膮 3 pytania od 3 r贸偶nych os贸b.

Micha艂: W tajemnicy Ci powiem, 偶e obserwuje nas troch臋 wi臋cej.

Bartosz: Super!

Micha艂: Jest takie pytanie: Czy znasz jakie艣 plotki, ploteczki, kt贸re to polskie domy maklerskie pracuj膮 nad tymi formularzami W-8BEN? XTB chyba nie b臋dzie wprowadza膰, chocia偶 wtedy ich oferta by艂aby kosmiczna dla drobnych inwestor贸w. Kosmicznie dobra rozumiem?

Bartosz: Tak, ta oferta X-Trade Brokers jest dobra. Rzeczywi艣cie, je偶eli si臋 oka偶e, 偶e wprowadz膮 ten formularz W8-BEN - my艣l臋, 偶e nie zdradz臋 jakich艣 wielkich tajemnic, je偶eli powiem, 偶e z oficjalnych 藕r贸de艂 wiem, 偶e nad tym pracuj膮 i mniej lub bardziej oficjalnie wiem, 偶e to ma nast膮pi膰 do ko艅ca drugiego kwarta艂u. Nie mam tu 100% pewno艣ci, ale na pewno pracuj膮 nad tym. Wydaje mi si臋, 偶e r贸wnie偶 mBank nad tym pracuje. To jest o tyle korzystne, 偶e u nich mo偶na za艂o偶y膰 konto IKE zagraniczne, wi臋c gdyby si臋 okaza艂o, 偶e ten W-8BEN jest do wype艂niania, to IKE ma t膮 zalet臋 w Polsce, 偶e od polskich sp贸艂ek w og贸le nie p艂acimy podatku, ale z drugiej strony jak sobie kupimy czeskie podmioty na polskiej gie艂dzie, to ju偶 nie jest tak r贸偶owo. Trzeba o tym pami臋ta膰. Natomiast w przypadku, gdyby艣my mieli ameryka艅skie sp贸艂ki na polskim IKE, to p艂acimy 30% podatku od dywidendy, co jest niefajne. Je偶eli one urosn膮, a liczmy na to, 偶e urosn膮, bo do tej pory historia pokazuje, 偶e rynek ameryka艅ski raczej ro艣nie, to mo偶emy je sprzeda膰 ju偶 bez podatku. Natomiast je偶eli si臋 wprowadzi ten W-8BEN, to b臋dziemy mieli na koncie IKE opodatkowanie tych dywidend ze Stan贸w na poziomie standardowych 15%, wi臋c to jest zale偶ne.

Micha艂: To Amerykan贸w ma艂o obchodzi, 偶e ja mam w Polsce konto IKE i tu si臋 nie p艂aci podatk贸w od polskich sp贸艂ek. I tak jest podatek i tak. Tu nie ma 偶adnej dyskusji.

Bartosz: Tak, ale oszcz臋dzasz te 4%, czyli p艂acisz 15 zamiast 19. Ju偶 jest jaki艣 plus tego wszystkiego. Gdyby si臋 okaza艂o, 偶e na polskim IKE mo偶esz po偶yczy膰 akcje komu艣 pod kr贸tk膮 sprzeda偶, to by膰 mo偶e nawet 11% by艣 zap艂aci艂, wi臋c to zale偶y ju偶 p贸藕niej od oferty domu maklerskiego. Na chwil臋 obecn膮 wydaje mi si臋, 偶e na IKE nie da si臋 po偶ycza膰 akcji pod kr贸tk膮 sprzeda偶, ale kto wie.

Micha艂: Widzowie podpowiadaj膮, 偶e tym drugim domem maklerskim nie jest mBank, tylko BO艢. Przyznam szczerze, 偶e nie mam zielonego poj臋cia. Musia艂bym podpyta膰.

Bartosz: Na pewno sporo tych podmiot贸w polskich pr贸buje zach臋ca膰 klient贸w. Wida膰, 偶e jest dosy膰 du偶e zainteresowanie polskich inwestor贸w rynkiem zagranicznym. Przede wszystkim tam si臋 co艣 dzieje, a nie takie wieczne poni偶ej 2 tysi臋cy, jak na WIG20, czy 2200 z艂 jest problem przebi膰.

Micha艂: Jest takie pytanie: Co my艣licie o koncie ISA w UK? Tam nie p艂aci si臋 podatk贸w z tego co wiem.

Bartosz: Z tego co wiem, to jest odpowiednik ameryka艅skiego IRA, czyli naszego IKE. Teraz ci臋偶ko mi odpowiedzie膰 na to pytanie, co my艣l臋, bo to wszystko zale偶y od tego, gdzie masz rezydencj臋 podatkow膮. Je偶eli jeste艣 Polakiem i mo偶esz korzysta膰 z konta ISA, to szczerze powiedziawszy nie wiem jak polski fiskus do tego podchodzi. Czyli, czy je偶eli tam nie zap艂acisz, a powiniene艣 zap艂aci膰, to czy w Polsce nie powiniene艣 dop艂aci膰? - Nie wiem, nie jestem w stanie na to pytanie odpowiedzie膰. To chyba tylko doradca podatkowy. Natomiast je偶eli mieszkasz w Wielkiej Brytanii i masz tak膮 mo偶liwo艣膰 i tam rozliczasz podatki, to jak najbardziej. Uwa偶am, 偶e konta emerytalne s膮 super, bo nie masz podatku. To jest genialna sprawa. Ja bym najpierw robi艂 maksymalne mo偶liwe limity na kontach nieopodatkowanych, bo to jest po prostu Tw贸j czysty zysk.

Micha艂: Revolut - to jest popularna zabawka. Jak nie mamy Robin Hood'a, tak mamy Revoluta. Wiem, 偶e konsumenci us艂ug finansowych bawi膮 si臋 tym Revolutem, co艣 sobie tam klikaj膮. Ja zawsze zadaj臋 takie niezr臋czne pytanie

,,A czy oni CI PIT-8C wystawi膮?" Robi膮 wtedy takie wielkie oczy. A tu prosz臋 bardzo, widzowie donosz膮: ,,Wed艂ug moich informacji Revolut automatycznie wype艂nia ten W-8BEN za u偶ytkownika przy rejestracji i w贸wczas podatek od dywidend wyniesie 15%." Nie wiem czy kojarzysz ten temat?

Bartosz: Kojarz臋 temat, chocia偶 z tego co wiem, to w Revolucie nie masz normalnych akcji. To s膮 jakie艣 specyficzne kontrakty na te akcje. Ja te偶 nie jestem pewien, jak to w tym wypadku podlega pod regulacje. Je偶eli popatrzymy sobie na uregulowanie broker贸w UE, to jest tak, 偶e broker powinien oddziela膰 Tw贸j maj膮tek got贸wkowy i akcyjny od swojego, czyli te akcje s膮 zarejestrowane w odpowiednich Krajowych Depozytach Papier贸w Warto艣ciowych. Je偶eli broker upada, to te akcje de facto zostan膮 u Ciebie. Natomiast jak to wygl膮da z takimi instrumentami i jakimi pos艂uguje si臋 Revolut? - Niestety nie wiem.

Micha艂: Tam mo偶na kupi膰 te偶 u艂amek akcji. To jest niemo偶liwe. To jest jaki艣 syntetyczny produkt skoro mo偶na. To na pewno nie jest akcja. Dyskutowali艣my tutaj o zaletach inwestowania w dywidendowe sp贸艂ki ameryka艅skie - wymieni艂e艣 ca艂a mas臋. Jak spojrzymy na wykres - tu jest wykres Nasdaq akurat - kilka ostatnich dni by艂o niefajnych, czy nawet tygodni.

Bartosz: Ja tu zaprotestuj臋 jako inwestor dywidendowy. Ja si臋 ciesz臋, jak spada. Jak ro艣nie, to ja naprawd臋 p艂acz臋 wtedy.

Micha艂: Ja te偶 si臋 ciesz臋, jak spada. Ja w og贸le znalaz艂em patent, 偶e z ka偶dej sytuacji musz臋 by膰 zadowolony. Jak ro艣nie, to si臋 ciesz臋, bo cena portfela ro艣nie, a jak spada, to te偶 si臋 ciesz臋, bo wiem, 偶e b臋d臋 m贸g艂 taniej naby膰. Gorzej jest, jak kto艣 jest niezadowolony ca艂y czas. Przyjmijmy klasyczny model. Kto艣 popatrzy przez pryzmat ostatnich tygodni, to faktycznie ten Nasdaq smutno si臋 zachowuje. Ale czym偶e s膮 te ostatnie zni偶ki, jak wy艣wietlmy sobie 10-letniego Nasdaq'a. Ile偶 to si臋 Donald Trump natwittowa艂 przez ca艂膮 kadencj臋, 偶e Nasdaq All Time High. Patrz膮c na to, to jest ci臋偶kie psychicznie poleci膰 komu艣 inwestycj臋 na takim rynku, skoro to jest w takim bardzo silnym trendzie wzrostowym. Czy nie boisz si臋 inwestuj膮c na takim rynku, 偶e oni mo偶e te偶 stoj膮 nad przepa艣ci膮 i kiedy艣 w ko艅cu przyjdzie ta solidna korekta w Stanach Zjednoczonym.

Bartosz: Dalej na ni膮 czekam, jakby nie patrze膰. Codziennie 2 minuty takiego naprawd臋 solidnego, ciep艂ego my艣lenia o tym, 偶eby ta korekta przysz艂a. To ju偶 jest rytua艂. Ja mam nadzieje, 偶e ta korekta przyjdzie. Ja na to patrz臋 z tej perspektywy, dzisiaj mog臋 sobie kupi膰 sp贸艂ki, kt贸re mnie interesuj膮 i kt贸re mi p艂ac膮 2% w skali roku. W marcu ubieg艂ego roku kupowa艂em dok艂adnie te same sp贸艂ki, kt贸ry mi p艂aci艂y 4% w skali roku. Wol臋 kupowa膰, kiedy one p艂ac膮 mi 4%, ni偶 kiedy p艂ac膮 mi 2%. Moje dolary - jak to m贸wi膮 Sknerus McKwacz - pracuj膮 dwa razy ci臋偶ej dla mnie wtedy. Czysty zysk. Im wi臋ksza korekta, tym wi臋kszy zysk dla mnie.

Micha艂: Oczywi艣cie przyjmuj膮c za艂o偶enie, 偶e taka Coca-Cola b臋dzie p艂aci艂a dywidend臋. Chyba, 偶e koniec 艣wiata nast膮pi. Tak, jak p艂aci艂a, tak p艂aci i to, 偶e jej akcje chodz膮 g贸ra-d贸艂, to w og贸le mnie nie interesuje. To tylko przy tym za艂o偶eniu.

Bartosz: Tak, ale jest ca艂kiem sporo takich sp贸艂ek, z kt贸rych produkt贸w nie zrezygnujesz - moim zdaniem. Je偶eli chodzisz do sklepu i kupujesz past臋 do z臋b贸w, to co by si臋 musia艂o wydarzy膰 w Twoim 偶yciu, 偶eby艣 przesta艂 kupowa膰 past臋 do z臋b贸w, czyli Colgate-Palmolive. Co by si臋 wydarzy艂o w Twoim 偶yciu, 偶eby艣 nie korzysta艂 z us艂ug bankowych? Mo偶e nie masz du偶o kasy, ale jednak t膮 kartk臋 cho膰by dla wygody - czyli Visa i Mastercard masz. Du偶o jest takich podmiot贸w, kt贸re niezale偶nie od wszystkiego b臋d膮 dalej funkcjonowa膰. Je偶eli stracisz prac臋 jako pracownik najemny w Polsce, to dalej siedzisz na Facebook'u. To niczego nie zmienia. Jeste艣 na tym Facebook'u. Dlatego Facebook nie p艂aci dywidendy, ale mo偶e za nied艂ugo zacznie. Dalej korzystasz z us艂ug Google.

Micha艂: Google te偶 nie p艂aci dywidendy.

Bartosz: Sp贸艂ki technologiczne typy SISCO, Apple ju偶 zaczynaj膮 p艂aci膰.

Micha艂: Nie masz tej obawy, wr臋cz przeciwnie - przywita艂by艣 ch臋tnie solidniejsz膮 korekt臋.

Bartosz: Nie mam obaw. Uwa偶am, 偶e ten styl inwestowania, kt贸ry ja preferuj臋, ma to do siebie, 偶e ja mog臋 bardzo spokojnie spa膰, wiedz膮c, 偶e do mnie ta kasa wp艂ywa. Gdyby nast膮pi艂a taka sytuacja, 偶e kupuj膮c takie sp贸艂ki, tak bezpieczne, podmioty jakie ja kupuje, 偶e ja ju偶 tam nic nie mam na koncie, to znaczy, 偶e na 艣wiecie jest tak 藕le, 偶e ja nie mam czasu przejmowa膰 si臋 wirtualnymi zapisami na swoim rachunku bankowym. Wtedy zastanawiam si臋 czy ja mam konserwy i jaki艣 bunkier pod domem, czy nie.

Micha艂: To ju偶 skrajny przypadek. Czyli nie ma to znaczenia czy ja mam pieni膮dze w banku, czy w jakich艣 akcjach, jak przyjdzie wojna na maczugi. To faktycznie ciekawe podej艣cie. Wychodzi艂oby na to, 偶e wed艂ug takiego sposobu my艣lenia, nie ma z艂ego momentu na to, 偶eby rozpocz膮膰 inwestycj臋 w akcj臋 sp贸艂ek dywidendowych, na przyk艂ad w Stanach Zjednoczonych.

Bartosz: Dok艂adnie tak. Jest takie s艂ynne powiedzenie: ,,Najlepszy moment na to, 偶eby zacz膮膰, by艂 wczoraj, a drugi najlepszy moment na to, 偶eby zacz膮膰 jest dzisiaj." Tam by艂o pytanie, kt贸re chcia艂bym poci膮gn膮膰 dalej. Co zrobi膰 jak kto艣 chce inwestowa膰 ma艂ymi kwotami. Idealnie. Rynek akcyjny jest idealny na takie podej艣cie. Nie ka偶dy dom maklerski otworzy Ci konto, je偶eli nie masz 10 tysi臋cy dolar贸w, co mo偶e by膰 jakim艣 ograniczeniem, ale jest sporo takich, gdzie mo偶esz inwestowa膰 od 100 dolar贸w, o 1 dolara nawet. Oczywi艣cie wtedy to nie ma sensu, bo prowizje, ale od 100 dolar贸w - jak najbardziej. My艣l臋, 偶e to 100 dolar贸w ka偶dy z nas w ci膮gu roku jest w stanie sobie wygospodarowa膰.

Micha艂: A ten dom maklerski, kt贸ry bierze dolara za transakcj臋, to ten Interactive Brokers?

Bartosz: Tak.

Micha艂: Czy tam jest bariera wej艣cia, 偶e musz臋 otworzy膰 konto, rachunek i od razu 10 tysi臋cy dolar贸w wp艂aci膰 na dzie艅 dobry?

Bartosz: Formalnie nie wymagaj膮, natomiast je偶eli nie wp艂acisz - przynajmniej na razie, bo dla Amerykan贸w ju偶 wprowadzili tak膮 wersj臋, gdzie nie ma tego ograniczenia - na chwil臋 obecn膮 jako Polak, je艣li nie wp艂acisz r贸wnowarto艣ci 100 tysi臋cy dolar贸w w akcjach, w got贸wce, to p艂acisz miesi臋czn膮 op艂at臋 za konto 10 dolar贸w. Minus prowizje, kt贸re wygenerujesz. Je偶eli wygenerujesz 3 dolary prowizji, p艂acisz w sumie 7 dolar贸w i jeszcze dodatkowo dop艂acasz. Wi臋c te 10 dolar贸w jest ograniczaj膮ce. Z drugiej strony mo偶na sobie to potraktowa膰 jako bardzo tani abonament na kupowanie 10-ciu r贸偶nych akcji. Nie musisz si臋 wtedy ogranicza膰. Mo偶esz kupowa膰 akcje za dolara, bo i tak tego dolara p贸藕niej oddasz jak nie w prowizji, to w op艂acie za rachunek. Z drugiej strony LYNX wymaga 15 tysi臋cy z艂otych, 偶eby otworzy膰 rachunek, i to wystarczy. To jest du偶o mniej ni偶 Interactive. Korzystasz z tej samej platformy, ale nie masz op艂at za prowadzenie rachunku, za co masz nieco wy偶sze prowizje. To jest r贸偶nica.

Micha艂: Jak s艂ysz臋 te kwoty, kt贸re wymieniasz, to znika ta bariera cenowa. To o czym m贸wili艣my, jak kiedy艣 w Polsce nie zrobi艂e艣 transakcji na 20 tysi臋cy z艂otych, to prowizje z偶era艂y, bo wynosi艂y na przyk艂ad 50 euro.

Bartosz: Tak.

Micha艂: Pojawi艂o si臋 znowu kilka fajnych pyta艅, to ja je wy艣wietl臋. Pierwsze pytanie jest takie: Czy jest jaki艣 broker, kt贸ry daje mo偶liwo艣膰 wzi臋cia udzia艂u w ameryka艅skich IPO?

Bartosz: Nie jestem na 100% przekonany czy nie b臋d臋 teraz gada艂 bzdur, ale wydaje mi si臋, 偶e Interactive to umo偶liwia. Chocia偶 ja nie uczestnicz臋 raczej w IPO. To nie jest m贸j styl inwestowania. Tym bardziej, 偶e nie mog臋 sprawdzi膰 czy sp贸艂ka p艂aci艂a dywidend臋, albo czy b臋dzie dalej p艂aci膰, a szczeg贸lnie rosn膮ce. Wydaje mi si臋, 偶e Interactive umo偶liwia. Nawet by艂a taka dyskusja u nas na grupie na Facebook'u ,,Dividend Kingdom", jak uczestniczy膰 w IPO Ant Group, czyli takiego odpowiednika PayPal, tylko 偶e dla Alibaby. Tak偶e powinna by膰 mo偶liwo艣膰 przez Interactive uczestniczenia w IPO.

Micha艂: Okej. Czy kupuj膮c akcje u broker贸w, takich jak LYNX, Interactive Brokers, jeste艣my wpisani do ameryka艅skiego KDPW?

Bartosz: Tak powinno to funkcjonowa膰. Je偶eli zachowuj膮 si臋 zgodnie z regulacjami, to tak powinno to funkcjonowa膰. To te偶 tak naprawd臋 zale偶y od tego, pod jak膮 jurysdykcj臋 podlegamy. To jest ten k艂opot z doborem siedziby kraju, w kt贸rym broker ma swoje biuro. Interactive maj膮c biura w 3 krajach w UE - w Luksemburgu, w Irlandii i na W臋grzech, oferuje 3 r贸偶ne podej艣cia. W prawdzie one s膮 wszystkie w ramach tego Europejskiego podej艣cia, czyli musi rozdziela膰 Tw贸j maj膮tek od swojego, czyli na osobnych kontach przechowywa膰 got贸wk臋 i akcje powinny by膰 w odpowiednich depozytach deponowane. Natomiast na przyk艂ad kwota gwarancji got贸wkowych zale偶y od kraju, w kt贸rym si臋 znajdziesz. Z tego co pami臋tam na W臋grzech jest 100 tysi臋cy euro, w Irlandii 20. Generalnie w Wielkiej Brytanii by艂o to du偶o lepiej rozwi膮zane. W tej chwili, wstyd si臋 przyzna膰, ale nie pami臋tam jakie s膮 te gwarancje got贸wk臋. W Wielkiej Brytanii to by艂o du偶o lepiej rozwi膮zane, bo podlegali艣my jednocze艣nie pod nadz贸r de facto brytyjski i ameryka艅ski. Te gwarancje by艂y rz臋du p贸艂 miliona dolar贸w, tak偶e naprawd臋 mo偶na by艂o ze spokojem inwestowa膰.

Micha艂: Na pewno kojarzysz ten pierwszy polski ETF na Nasdaq, kt贸ry Beta Securities wypu艣ci艂o. Co s膮dzisz o tym ETF-ie?

Bartosz: Osobi艣cie i tak wol臋 inwestowa膰 w walucie. Ten ETF jest wyceniony w z艂otych, wi臋c dodatkowo mamy jeszcze pewny koszt, kt贸ry emitent ETF ponosi na hedging. Osobi艣cie wol臋 kupowa膰 w danej, konkretnej walucie. ETF-y na polskim rynku 艣rednio si臋 przyj臋艂y, aczkolwiek je偶eli kto艣 ma ochot臋 zainwestowa膰 w rynek ameryka艅ski na koncie IKE w Polsce, to jest to jak najbardziej 艣wietne rozwi膮zanie. Tak samo ETF na S&P 500.

Micha艂: Pyta艅 jest ca艂a masa. Co s膮dzisz o domem maklerskim eToro, co to Alec Baldwin chodzi za mn膮 po wszystkich mo偶liwych portalach spo艂eczno艣ciowych?

Bartosz: Kojarz臋 to g艂贸wnie z reklam. Nigdy nie korzysta艂em, wi臋c te偶 ci臋偶ko mi si臋 do tego tematu odnie艣膰. Przykro mi bardzo. Wiem, 偶e to kopiowanie ruch贸w jest popularne szczeg贸lnie na rynku Forex. Jak to si臋 sprawdza dok艂adnie? Kojarz臋, 偶e na rynku Forex by艂y problemy z tak zwanymi po艣lizgami. Przypuszczam, 偶e w przypadku rynku akcyjnego, je偶eli kto艣 by mia艂 takie podej艣cie jak moje, czyli inwestujemy w sp贸艂ki dywidendowe, to nie ma to wi臋kszego znaczenia. Nawet je偶eli kupi臋 t臋 sp贸艂k臋 par臋 cent贸w dro偶ej, to skoro j膮 zamierzam sprzeda膰 najlepiej nigdy, to w zasadzie nie ma to du偶ego znaczenia. Licz膮 si臋 tylko dywidendy. Teoretycznie my艣l臋, 偶e mo偶na, jakby kto艣 chcia艂. Aczkolwiek nie wiem, nie jestem w stanie poleci膰, bo nie znam.

Micha艂: Na koniec chcia艂em o co co艣 jeszcze zapyta膰. U偶y艂e艣 takiego sformu艂owania, troch臋 jak Warren Buffett - on te偶 w teorii to kupuje sp贸艂ki na zawsze, co si臋 tak nie sko艅czy艂o, ale oczywi艣cie zdarza mu si臋 przyzna膰 te偶 do b艂臋d贸w, 偶e jednak si臋 czego艣 tam pozbywa. Jak nie linii lotniczych, to czego艣 innego. Masz tak samo? 呕enisz si臋 z akcjami i ci臋偶ko Ci je sprzeda膰, a jak kt贸ra艣 nie spe艂nia Twoich kryteri贸w, albo s膮 problemy z t膮 dywidend膮, to si臋 jednak jej pozbywasz?

Bartosz: Tak. Je偶eli sp贸艂ka przestaje wyp艂aca膰 dywidend臋, to ja rzeczywi艣cie si臋 z ni膮 偶egnam. Przestaje, b膮d藕 tnie. To jest dla mnie najbardziej standardowy styl wyj艣cia. Dlatego si臋 艣mia艂em, 偶e ja g艂贸wnie sprawdzam czy te dywidendy do mnie wp艂ywaj膮 w odpowiedniej wysoko艣ci, czy zosta艂y podniesione. Po to inwestuj臋. Inwestuj臋 w rosn膮ce cash flow-y. Oczywi艣cie te偶 - jak badania pokazuj膮 - te sp贸艂ki dywidendowe zachowuj膮 si臋 bardzo dobrze w stosunku do szerokiego rynku. Jest to jedna z lepszych grup aktyw贸w, wi臋c inwestuj膮c nie tylko w cash flow-y, mam te偶 du偶膮 szans臋 inwestowa膰 w sp贸艂ki, kt贸re b臋d膮 rosn膮膰 na warto艣ci lepiej, ni偶 rynek. Mam takie jedno kryterium wyj艣cia - ni偶sza dywidenda, dzi臋kuj臋 do widzenia. Chyba, 偶e to wynika z zalece艅 regulatora. Wtedy nie karam sp贸艂ki. Tak jak PZU nie m贸g艂 wyp艂aci膰 dywidendy, bo KNF powiedzia艂, 偶eby tego nie robili. Sp贸艂ka by mog艂a si臋 gdzie艣 tam boksowa膰, ale to nigdy nie jest dobrym pomys艂em. Je偶eli to nie wynika z ekonomicznej sytuacji firmy, tylko kto艣 im narzuci odg贸rnie, to nie karam takiej firmy usuni臋ciem ze swojego rachunku.

Micha艂: M贸wi艂e艣 o tych gwarancjach w zale偶no艣ci od rynku, w zale偶no艣ci od rezydencji. Pytanie jest takie, czy te gwarancje, o kt贸rych m贸wisz, tak napraw臋 dotycz膮 cz臋艣ci got贸wkowej, czy ca艂ego portfela? Czy gwarancje w jaki艣 spos贸b dotycz膮 r贸wnie偶 akcji, bo te jak rozumiem, s膮 oddzielone od maj膮tku brokera?

Bartosz: Zaznaczmy, 偶e ja nie chc臋 si臋 wypowiada膰 tak super szczeg贸艂owo o tych gwarancjach, dlatego 偶e one bardzo mocno zale偶膮 od tego, pod jak膮 jurysdykcj膮 si臋 znajduje broker. Generalnie jest tak w UE, 偶e akcje powinny by膰 gwarantowane w 100%, dlatego 偶e one s膮 zapisane na rachunku Krajowych Depozyt贸w i tylko got贸wka podlega pod te extra gwarancje. Je偶eli trzymamy wi臋cej got贸wki na rachunku, ni偶 to wynika z tych gwarancji, kt贸re dany kraj udziela, ale nie mniej ni偶 bodaj偶e 10 tysi臋cy euro - taka jest chyba unijna regulacja, czyli mo偶na mie膰 gwarancj臋 na got贸wk臋 wi臋cej ni偶 10 tysi臋cy euro, ale standard unijny m贸wi 10 tysi臋cy, nie mniej - wtedy, je偶eli broker bankrutuje, to jest szansa, 偶e t膮 got贸wk臋 w wi臋kszej ilo艣ci mo偶esz straci膰. Natomiast akcje s膮 gdzie indziej. Do akcji broker nie ma dost臋pu. Do akcji nie maj膮 dost臋pu wierzyciele brokera, wi臋c te gwarancje s膮 na got贸wk臋, bo akcje w 100% powinny by膰 oddzielone od maj膮tku brokera.

Micha艂: Bardzo dzi臋kuj臋. Chcia艂bym poleci膰 Tw贸j webinar u nas na stronie. My tego tematu podatkowego tylko dotkn臋li艣my. Trzeba by膰 w tym bardzo u艣wiadomionym. Trzeba mie膰 te mechanizmy w g艂owie, decyduj膮c si臋 na inwestycje na rynkach zagranicznych. 16 marca b臋dzie Tw贸j webinar: ,,Podatki od inwestycji zagranicznych" u nas na stronie SII. Jest w dziale ,,Webinay edukacyjne". Tak偶e chcia艂em zach臋ci膰 do obejrzenia historycznych webinar贸w, kt贸re ju偶 przeprowadzi艂e艣, czyli dwa. Pierwsze: ,,Jak budowa膰 portfel zagraniczny dywidendowy", drugi: ,,Inwestowanie wysoko dywidendowe" - te偶 z g艂贸wnym naciskiem na te inwestycje na rynkach zagranicznych.

Bartosz: R贸wnie偶 gor膮co zach臋cam. Je偶eli kto艣 chcia艂by si臋 zorientowa膰 w zawi艂o艣ciach podatkowych, to my艣l臋, 偶e b臋dzie okazja.

Micha艂: Zapraszamy te偶 oczywi艣cie na Twoj膮 stron臋. usstock.pl - tam rezydujesz na co dzie艅.

Bartosz: Zapraszam r贸wnie偶 na grup臋 na Facebook'u ,,Dividend Kingdom". Wi臋cej o dywidendach mo偶na te偶 porozmawia膰 i znale藕膰.

Micha艂: Koncentrujecie si臋 tam w szczeg贸lno艣ci na dywidendach zagranicznych, tak?

Bartosz: Tak. Kr贸luj膮 Stany Zjednoczone. Dosy膰 sporo dyskusji jest o sp贸艂kach azjatyckich, japo艅skich, czasem chi艅skie si臋 trafi膮. Ja od czasu do czasu co艣 o australijskich pisz臋 czy kanadyjskich. Natomiast Europa rzadko, ze wzgl臋du na dotychczasowe niekorzystne rozwi膮zania, aczkolwiek mo偶e si臋 to w ko艅cu zmieni.

Micha艂: Ostanie pytanie: Czy Twoje inwestycje dywidendowe, poszukiwanie sp贸艂ek dywidendowych to tylko USA, czy na przyk艂ad te偶 Azja?

Bartosz: USA to jest gruba wi臋kszo艣膰, to jest 75-80% w zale偶no艣ci od tego, jak w danym momencie rozk艂ada si臋 ten podzia艂 nowych inwestycji. Dalej jest Kanada, kt贸r膮 te偶 bardzo lubi臋, jako kraj do inwestowania. Troch臋 jest Szwajcarii w moim portfelu i Wielkiej Brytanii. Natomiast stricte Europy nie ma. Pewnie b臋d臋 o tym m贸wi艂 na nast臋pnym spotkaniu. Europ臋 kupuj臋 przez ADR-y w Stanach Zjednoczonych, bo jest korzystniej. Jest troch臋 Australii i delikatna ekspozycja na Azj臋, natomiast dopiero rozpoczynam bardziej ten azjatycki temat. Do tej pory g艂贸wnie koncentrowa艂em si臋 na sp贸艂kach australijskich, kt贸re maj膮 bardzo du偶膮 ekspozycj臋 na Chiny, je偶eli chodzi o surowce, wi臋c w ten spos贸b uzyskiwa艂em t膮 ekspozycj臋 na Chiny. Teraz ju偶 bezpo艣rednio staram si臋 w Chinach i na rynkach azjatyckich te偶 co艣 pokupowa膰.

Micha艂: Wow! Brzmi imponuj膮co. Gor膮co zach臋camy jeszcze raz do tych webinar贸w - i historycznych i tego najbli偶szego. Bardzo pi臋knie dzi臋kuj臋. To by艂a wielka przyjemno艣膰. Mn贸stwo rzeczy si臋 dowiedzia艂em, co otworzy艂o mi oczy na par臋 spraw. Dzi臋kuj臋 bardzo widzom, kt贸rzy tam licznie przez ca艂e dzisiejsze spotkanie uczestniczyli. Drodzy s艂uchacze, drodzy widzowie, moim i pa艅stwa go艣ciem by艂 Bartosz Szyma. Do zobaczenia nast臋pnym razem.

Bartosz: Dzi臋ki! Pozdrawiam.