Jednym z najważniejszych czynników, jakie są rozpatrywane przez inwestora przy wyborze biura maklerskiego, jest wysokość prowizji. Oprócz opłaty za prowadzenie rachunku, każdy racjonalny inwestor zwraca również uwagę na dodatkowe koszty jakie poniesie przy kupnie/sprzedaży papierów wartościowych.
Standardową prowizją w biurach maklerskich jest opłata w wysokości 0,39 proc. od wartości transakcji, nie mniej natomiast niż pewna kwota np. 3zł (w zależności od oferty poszczególnych biur maklerskich).
Rzeczą powszechną jest, iż zlecenie złożone przez inwestora realizowane jest w kilku transakcjach.
Przykładowo:
Inwestor składa zlecenie kupna na 2000 akcji z limitem ceny 5zł. Przyjmijmy, że w trakcie trwania sesji jego zlecenie zostało zrealizowane w kilku częściach, które w arkuszu zrealizowanych transakcji wyglądają następująco:
Ilość akcji | Limit ceny |
28 | 5,00 |
10 | 5,00 |
66 | 5,00 |
324 | 5,00 |
58 | 5,00 |
22 | 5,00 |
1 | 5,00 |
40 | 5,00 |
432 | 5,00 |
46 | 5,00 |
50 | 5,00 |
9 | 5,00 |
220 | 5,00 |
42 | 5,00 |
398 | 5,00 |
30 | 5,00 |
44 | 5,00 |
36 | 5,00 |
126 | 5,00 |
18 | 5,00 |
Logicznie rzecz biorąc, inwestor powinien więc zapłacić prowizję w wysokości 0,39 proc. od kwoty zakupu akcji, czyli 10 000zł, czyli 39zł. Przy pierwszej transakcji pobierana jest także minimalna kwota prowizji (w naszym przykładzie 3zł), jako zabezpieczenie dla biura maklerskiego.
Wydawałoby się, że realizacja złożonego zlecenia w kilku partiach nie ma dla inwestora znaczenia, z punktu wysokości prowizji.
Okazuje się jednak, że takie założenie nie zawsze jest prawdziwe. Niektóre biura maklerskie mają inny system naliczania prowizji, który polega na każdorazowej opłacie minimalnej (w tym przypadku 3 zł) przy realizacji zlecenia w kilku transakcjach.
Zbadajmy wielkość prowizji na poprzednio przedstawionym przykładzie, w sytuacji każdorazowego naliczania minimalnej opłaty.
Ilość akcji | Limit ceny | Prowizja |
28 | 5,00 | 3,00 |
10 | 5,00 | 3,00 |
66 | 5,00 | 3,00 |
324 | 5,00 | 6,32 |
58 | 5,00 | 3,00 |
22 | 5,00 | 3,00 |
1 | 5,00 | 3,00 |
40 | 5,00 | 3,00 |
432 | 5,00 | 8,42 |
46 | 5,00 | 3,00 |
50 | 5,00 | 3,00 |
9 | 5,00 | 3,00 |
220 | 5,00 | 4,29 |
42 | 5,00 | 3,00 |
398 | 5,00 | 7,76 |
30 | 5,00 | 3,00 |
44 | 5,00 | 3,00 |
36 | 5,00 | 3,00 |
126 | 5,00 | 3,00 |
18 | 5,00 | 3,00 |
Tak więc prowizja biura maklerskiego przy zakupie 2000 akcji z limitem ceny 5 zł i wartości zlecenia 10 000zł może być większa niż wyliczone wcześniej 39zł. W powyższym przykładzie, łączna wielkość prowizji przy naliczaniu minimalnej kwoty prowizji od każdej transakcji wyniosła 74,79zł czyli prawie dwa razy więcej.
W takiej sytuacji klient biura maklerskiego narażony jest na znacznie wyższe koszty, lub nawet na pewne niebezpieczeństwo, jeśli złożył zlecenie z limitem ceny, które oczekuje na realizację. Inwesor nie ma bowiem żadnego wpływu na to, w jaki sposób (w ilu pomniejszych transakcjach) zostanie zrealizowane jego zlecenie.
Stowarzyszenie Inwestorów Indywidualnych sugeruje, aby każdy inwestor dokładnie zapoznał się z tabelą opłat i prowizji swojego biura maklerskiego oraz przeanalizował rzeczywistą wysokość opłat pobieranych za kupno/sprzedaż akcji.
Ewentualne sugestie i komentarze prosimy przesyłać na adres Działu Interwencji Giełdowych i Analiz:
interwencje@sii.org.pl
